معادله پیچیده سیاست در پاکستان

جهان>آسیا و اقیانوسیه - افزایش ناامنی‌ها در افغانستان و کنترل دوباره طالبان بر حدود ۴۰ درصد از خاک این کشور، بار دیگر نگاه‌ها را به آن‌سوی مرز، به سمت اسلام آباد، جلب کرده است؛ جایی که این روزها سیاستمداران بیش از پیش درگیر کشمکش بر سر قدرت هستند.

16سال است که طالبان در افغانستان از قدرت به زیر کشیده شده اما طی ماه‌های اخیر با قدرت گرفتن دوباره این گروه، حملات تروریستی‌اش خونین‌تر از گذشته ادامه پیدا کرده است. نیروهای طالبان توانسته‌اند در نواحی مختلف از جنوب تا شمال و مرکز و غرب، مناطقی را تحت کنترل خود در آورند. وضعیت بحرانی افغانستان اکنون باعث شده تا آمریکایی‌ها که خود در سال 2001ساقط‌کننده حکومت طالبان بودند سکوتشان را بشکنند و انگشت اتهام‌شان را به سوی پاکستان نشانه روند.

ژنرال مک‌مستر، مشاور امنیت ملی دونالد ترامپ، اوایل هفته اعلام کرد که کاخ سفید خواستار تغییر در رفتار پاکستان در حمایت از طالبان است. مک‌مستر مقام‌های اسلام آباد را به «برخورد گزینشی» در مبارزه با تروریسم متهم کرد و گفت: «دیگر هیچ‌گونه حمایتی از گروه طالبان قابل تحمل نیست.»

اشاره مک‌مستر به برخورد اسلام‌آباد با گروه تروریستی تحریک طالبان پاکستان طی سال‌های اخیر و در مقابل، انفعال در برابر فعالیت‌های طالبان افغانستان و گروه حقانی در خاک پاکستان است. گزارش سالانه وزارت خارجه آمریکا نیز که 2هفته قبل منتشر شد از پاکستان به‌عنوان «پناهگاه امن» این دو گروه تروریستی یاد می‌کند. آمریکا طی 16سال گذشته 700میلیارد دلار در افغانستان هزینه کرده و در جنگ با القاعده و طالبان، حدود 2هزار و 500کشته هم داده است. در چنین شرایطی، بازگشت دوباره کنترل این کشور به طالبان برای آمریکایی‌ها اتفاقی جبران‌ناپذیر خواهد بود.

  • پاکستان و بحران سیاسی

نگاه‌ها برای تحت کنترل در آوردن طالبان در حالی به پاکستان است که این کشور خود درگیر بحرانی بی‌سابقه شده است. سیاست در پاکستان به تلاطمش معروف است و تنش سیاسی، این کشور را همیشه در صدر اخبار جهان قرار داده است. به‌دلیل همین تنش‌ها، عمر احزاب سیاسی در پاکستان بسیار کوتاه است. انحلال یا انشعاب، سرنوشت اغلب احزاب سیاسی در این کشور است.
اسلام‌آباد روزهای گذشته بار دیگر صحنه بالا گرفتن تنش‌های سیاسی بوده است.

نواز شریف، نخست‌وزیر، به‌دنبال رأی دیوان عالی پاکستان از سمتش کناره‌گیری کرد. دیوان عالی در ارتباط با پرونده فساد مالی از نوازشریف سلب صلاحیت کرد. اتهام‌ها مربوط به‌دست داشتن فرزندان شریف در معاملات چند شرکت ثبت شده در خارج بود که سال گذشته در ماجرای معروف به «اوراق پاناما» اسناد آن افشا شد.

برکناری نواز شریف، بار دیگر پای پارلمان را که تحت کنترل حزب نواز شریف یعنی حزب مسلم لیگ است به میان کشید. قانونگذاران، شاهد خاقان عباسی وزیر سابق نفت را به‌عنوان نخست‌وزیر موقت انتخاب کردند تا زمینه را طبق توصیه نواز شریف برای به قدرت رسیدن برادرش، شهباز شریف فراهم کنند. شهباز شریف، سروزیر ایالت پنجاب است و باید برای رسیدن به نخست‌وزیری ابتدا در انتخابات محلی در این ایالت رأی لازم را برای ورود به پارلمان کسب کند. حزب مسلم لیگ در پنجاب قدرت بالایی دارد و انتخاب شهباز شریف در انتخابات میان‌دوره‌ای حتمی است. این انتخابات تا 45روز دیگر برگزار می‌شود.

  • چالش‌های پنجابی شهباز شریف

پنجاب مهم‌ترین ایالت پاکستان است و بسیاری از رویدادهای سیاسی که در این کشور رقم می‌خورد، ریشه در این ایالت دارد. شهباز شریف مرد شماره یک قدرت و سیاست در پنجاب است و نخست‌وزیری او پس از ورودش به پارلمان با توجه به قدرت حزب مسلم لیگ قطعی است. اما عمران خان ستاره سابق کریکت پاکستان و رهبر امروز اپوزیسیون، وعده شکست خانواده شریف را در این ایالت و در کل پاکستان داده است. عمران خان بود که با هیاهوی فراوان و متحد کردن مخالفان دولت موفق شد نواز شریف را با استفاده از اسناد افشا شده در اوراق پاناما از قدرت پایین بکشد.

فارغ از این، شهباز شریف برای رسیدن به قدرت با چالش‌های دیگری نیز روبه‌روست. او که 3دوره به‌عنوان سروزیر پنجاب مدیریت امور این ایالت را به‌عهده داشته به ارتباط نزدیکش با نظامیان و نیروهای پلیس معروف است. او نیز همچون برادرش پرونده‌های مالی و امنیتی دارد. 3سال پیش، بعد از آنکه مخالفان نواز شریف به خیابان‌ها آمدند، 7نفر در درگیری با پلیس کشته شدند. گفته می‌شود آن زمان شهباز شریف دستور تیراندازی به مردم را داده بود.

پیش از آن، در سال 2003نیز او با اتهام دیگری مبنی بر صدور قتل 5مخالف سیاسی در سال 1998یعنی زمانی که برای نخستین بار قدرت را در پنجاب به‌دست گرفته بود روبه‌رو شد؛ اتهامی که بعدا لغو شد.شهباز شریف همچنین متهم است که در طول دوره مدیریتش در پنجاب، گروه تروریستی لشکر جهنگوی را مورد حمایت قرار داده است. ترور رهبر این گروه در سال 2015و دستگیری بسیاری از فرماندهان آن، نشان از تغییر رویکرد شهباز شریف داشته است.

  • اوراق پاناما، بلای جان نخست‌وزیر آینده

سال گذشته زمانی که نام فرزندان نواز شریف در میان بسیاری از چهره‌های معروف دنیا در اوراق پاناما دیده شد، کسی تصور نمی‌کرد افشای این اوراق به برکناری او منجر شود. تحقیقات دیوان عالی پاکستان اما به اسنادی مبنی بر فساد گسترده او و خانواده‌اش و سوءاستفاده آنها از قدرت منتهی شد.

در اوراق پاناما نامی از شهباز شریف برده نشده اما این حقیقت که بسیاری از فعالیت‌های تجاری این دو برادر با یکدیگر گره خورده است، این احتمال را مطرح کرده که ممکن است تحقیقات دیوان عالی در مورد دیگر افراد خانواده شریف، به پرونده فساد مالی شهباز شریف هم منجر شود. یکی از شرکت‌های خانوادگی این دو برادر با اتهام‌های پولشویی روبه‌روست اما هنوز تحقیقاتی در این زمینه آغاز نشده است. بسیاری معتقدند اوراق پاناما همانطور که نواز شریف را سرنگون کرد، شهباز شریف را هم خواهد بلعید.


تاريخ انتشار: ۱۳۹۶/۵/۱۷  |  ساعت انتشار: ۳:۱  |  کد خبر: ۳۰۹۵۷۸۳  |  منبع: همشهری آنلاین  | 

نظر شما

- از تایپ جملات فارسی با حروف انگلیسی خودداری نمایید.
- از ارسال پیام های تکراری که دیگر مخاطبان آن را ارسال کرده اند خودداری نمایید.
نام:
ایمیل:  
نظر:  
کد امنیتی :
 

ارسال